 |
| VIDALIS ARCHITECTS: Μιχαήλ Α. Βιδάλης, Ph.D & συνεργάτες |
Αντίο Γκρι, Γεια σου Λευκό!
Πρόσφατα διαβάσαμε ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον άρθρο για το τέλος των γκρι πολυκατοικιών και την επαναφορά των λευκών, το οποίο μας έβαλε σε έναν ευρύτερο προβληματισμό, τόσο αρχιτεκτονικό, όσο και κοινωνικό...
Δυστυχώς, είμαστε μία μιμητική χώρα. Όπως συχνά ακούμε, αυτό που συμβαίνει στο εξωτερικό, έρχεται στην Ελλάδα με υστέρηση κάποιων ετών (Στο παρελθόν απαιτούσε περίπου μία δεκαετία, ενώ στην εποχή του διαδικτύου απαιτεί σαφώς λιγότερο χρόνο). Κάπως έτσι συνέβη και με το θέμα μας. Αρκετά χρόνια πριν, οι βόρειες χώρες ανακάλυψαν ότι τα σκουρόχρωμα κτίρια λειτουργούσαν καλύτερα στις ψυχρές θερμοκρασίες τους και στα ήπια καλοκαίρια τους. Η Αγγλία, Ιρλανδία, Σκανδιναβικές και άλλες χώρες, έχουν σκουρότερα κτίρια. Όμως, το αντιγράψαμε άκριτα και το εφαρμόσαμε σωρηδόν στη χώρα μας, για περίπου μία δεκαετία…
Δεδομένου ότι έχουμε από 250 έως 300 ημέρες ηλιοφάνειας στη χώρα μας, στη δε νότια Κρήτη λίγο περισσότερες ημέρες, νομοτελειακά θα συμβεί το εξής:
1. Ως γνωστόν, τα σκουρόχρωμα χρώματα απορροφούν αποδοτικότερα την θερμότητα του ηλίου, συνεπώς το κτίριο μετατρέπεται σε θερμική μάζα, με επακόλουθο υψηλότερο κόστος για τον κλιματισμό των εσωτερικών χώρων.
2. Λόγω του φαινομένου της θερμικής υστέρησης (thermal lag), η θερμότητα διαχέεται σταδιακά στον περιβάλλοντα χώρο και επηρεάζει δυσμενώς και τα όμορα κτίρια (Παρενθετικά, το thermal lag χρησιμοποιείται επωφελώς στα παθητικά ηλιακά κτίρια που σχεδιάζουμε). Δημιουργείται δε «θερμική νησίδα», ιδίως αν υπάρχουν αρκετά σκουρόχρωμα κτίρια στον εγγύς περιβάλλοντα χώρο (Βλέπε Γλυφάδα).
3. Η σκουρόχρωμη βαφή ξεθωριάζει ή αστοχεί σημαντικά νωρίτερα στα Ελληνικά κτίρια, συγκριτικά με τη λευκή βαφή. Γενικά, τα σκούρα χρώματα χρειάζονται συντήρηση κάθε 5-7 χρόνια, ενώ τα λευκά ή πολύ ανοιχτά χρώματα μπορεί να διαρκέσουν 10-15 χρόνια πριν χρειαστούν βάψιμο. Επιλέγοντας λοιπόν βαφές σε αποχρώσεις του γκρι επέρχεται αστοχία του κτιριακού κελύφους, εισχώρηση υγρασίας, αισθητική ρύπανση, κ.ά. Συνεπώς, τα σκουρόχρωμα κτίρια απαιτούν συχνότερη συντήρηση, δηλαδή, έχουν υψηλότερο κόστος συντήρησης και συγκεκριμένα το διπλάσιο.
4. Στο άμεσο μέλλον, η «γκρι αισθητική» θα είναι προσδιοριστική της ηλικίας του κτιρίου, αυτά τα κτίρια θα θεωρούνται παλαιότερα (κοινώς, «ντεμοντέ»). Θα τα προσπερνάμε και θα λέμε, αυτό κτίστηκε μεταξύ του 2015 και του 2025, θα έχουν δε χαμηλότερη αξία μεταπώλησης.
Είναι τυχαίο ότι η οπτική του "γκριζαρίσματος» των όψεων σαν την πανώλη είχε εξαπλωθεί και στα αλουμινένια προφίλ των κουφωμάτων, στους εσωτερικούς τοίχους, διακόπτες και πρίζες... έφτασε μέχρι και στο «γκριζάρισμα" νησιών του Αιγαίου από τη «φίλη» γείτονα (Σαρκαστικό το τελευταίο σχόλιο, αλλά, φιλοσοφικά έγκυρο);
Ας θυμηθούμε ότι παραδοσιακά στην Ελλάδα και δη στο Αιγαίο, τα σπίτια ήταν λευκά, και τα ασβέστωναν ετησίως, για αισθητικούς, μονωτικούς και λόγους υγιεινής.
Το λευκό επανήλθε λοιπόν και «μοσχοπουλάει» στα νότια προάστια, ως πιο επίκαιρο και αισθητικό. Αναρωτηθήκατε ποτέ γιατί οι γλύπτες από αρχαίων χρόνων προτιμούν το λευκό; Αναρωτηθήκατε γιατί οι κορυφαίες αρχιτεκτονικές δημιουργίες του Μοντέρνου Κινήματος και του Le Corbusier ήταν λευκές (Βλέπε New York 5 Architects [γνωστοί και ως «οι Λευκοί Αρχιτέκτονες»], βίλα Savoye, ναός Notre Dame στη Ronchamp, κ.ά.);
Όταν παρατηρείτε σχεδόν όλους να ακολουθούν άκριτα και μιμητικά οτιδήποτε, αναρωτηθείτε. Βέβαια, το κριτικό και στοχαστικό πνεύμα απουσιάζει σχεδόν παντελώς από τον αυθόρμητο και επιπόλαιο νεοέλληνα. Δείτε μόνο την υιοθέτηση του παραλόγου στη χώρα, την ανησυχητική διάχυση της διαφθοράς στον πολιτικό και δημόσιο βίο, κόμματα που ενώ αδυνατούν να διαχειριστούν τα οικονομικά τους (όπως ανακοινώθηκε πρόσφατα ΝΔ και ΠΑΣΟΚ χρωστούν πλέον του € 1,1 δις) διαχειρίζονται την εθνική οικονομία και θα οδηγήσουν εκ νέου τη χώρα σε μνημόνιο, τις «πατέντες» για τις οποίες καυχιόμαστε, κ.ο.κ.
Συμπεράσματα
Λευκό ή γκρι; Ουσιαστικά είναι βαθύτερο το ζήτημα, καθώς η ερώτηση αποτελεί ψευτοδίλημμα. Η κριτική και στοχαστική σκέψη – η οποία απουσιάζει και την οποίαν πρέπει να καλλιεργήσουμε - συμβάλει στην ποιότητα ζωής, την οικονομία, την κερδοφορία των κατασκευαστικών επιχειρήσεων (εν προκειμένω) και όχι μόνο, τη «δημοκρατία», κ.ά.
Η αισθητική της αρχιτεκτονικής πρέπει να απορρέει από την ιδιαιτερότητα του εκάστοτε εντολέα (τις ψυχο-κοινωνικές και λειτουργικές ανάγκες του), το περιβάλλον στο οποίο εντάσσεται το έργο, κ.ο.κ. Μόνον έτσι προκύπτει όντως αυθεντική αισθητική αντί αντιμετώπιση copy-paste, κερδοφορία για όλους τους συντελεστές του έργου, προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και οφέλη για την εθνική οικονομία.
Η κοντόφθαλμη οπτική της χώρας και των περισσότερων επιχειρηματιών αλλάζει αν ποτέ εργαστούν στη χώρα όπου ζούνε τα «αμερικανάκια». Εκεί υιοθετείς την λογική και στοχαστικής σκέψη και τον αλληλοσεβασμό, αλλιώς σε απορρίπτει – και καλά κάνει – το σύστημα. Βέβαια «ότι δεν φτάνει η αλεπού τα κάνει κρεμαστάρια» (Ως «αμερικανάκι» και εγώ, συχνά διερωτώμαι πως οι άνθρωποι που έφτασαν στο φεγγάρι, εφηύραν τον ηλεκτρισμό, το τηλέφωνο, τους φωτεινούς οδικούς σηματοδότες, επινόησαν τη βιομηχανική παραγωγή, έχουν δε το πανεπιστήμιο Harvard, κ.ά., θεωρούνται χαζοί ή αφελείς από τους νεοέλληνες;).
Όταν λοιπόν ο νεοέλληνας επίδοξος κατασκευαστής προσφέρει μία χαμηλή αμοιβή στον αρχιτέκτονα του προκειμένου να του «βγάλει γρήγορα μία άδεια για γκρι πολυκατοικία», ο μηχανικός αυθόρμητα δεν θα ασχοληθεί ιδιαίτερα και θα του παραδώσει δίχως δεύτερη σκέψη αισθητική τύπου copy-paste. Δηλαδή, ότι ακριβώς ζήτησε ο εντελέας του. Τοιουτοτρόπως, ζημιώνεται οικονομικά ο ίδιος ο «έξυπνος» κατασκευαστής που de facto αυτοπυροβολείται, ο αρχιτέκτονας που δέχτηκε να συνεργαστεί με τέτοιον άνθρωπο, η σύγχρονη Ελληνική αρχιτεκτονική αισθητική, και σε τελική ανάλυση ευρύτερα η χώρα μας.
Ίσως, αντί για το τέλος της γκρι πολυκατοικίας, να ευχόμαστε να διαπιστώσουμε σύντομα το τέλος της ολέθριας νεοελληνικής οπτικής, καθώς η πορεία μας νομοτελειακά έχει ημερομηνία λήξης σε πολλαπλά επίπεδα…
Μπορείτε να δείτε την ιδιαίτερα πρακτική αισθητική μας στο YouTube
Επιλέγοντας τον κατάλληλο διπλωματούχο αρχιτέκτονα μηχανικό θα λάβετε ένα τεχνικά άρτιο, αισθητικό, οικολογικό και οικονομικό έργο, ενώ παράλληλα θα απολαύσετε τη συμμετοχή στη δημιουργική διαδικασία.
VIDALIS ARCHITECTS: Μιχαήλ Α. Βιδάλης, Ph.D & συνεργάτες
ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ - ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ
Παράγουμε "Αξιομνημόνευτη" Αρχιτεκτονική © 2025
Δρ. Μιχαήλ Α. Βιδάλης – Αρχιτέκτων Μηχανικός, MArch.
Διπλωματούχος Πολιτικός Μηχανικός, BCE
Διδάκτωρ Αστικής Κοινωνιολογίας
Expert Ε. Ε.
Εγγεγραμμένος Δικαστικός Πραγματογνώμων
Γλυφάδα - Αθήνα
Τηλ: (210)3314296 και 6932050080
Αντίο Γκρι, Γεια σου Λευκό! Ρωτήστε μας.
